NART Capital Development
Uluslararası Yapılandırma

Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşmalarından Yararlanma

Sınır ötesi bir yapı kurarken en sık yapılan hata, çifte vergilendirmeyi önleme anlaşmasının varlığını yeterli görüp anlaşmanın gerçek uygulama koşullarını incelememektir.

6 dk okuma süresi

Anlaşmanın temel işlevi

Çifte vergilendirmeyi önleme anlaşmaları, aynı gelirin hem kaynak ülkede hem de mukim ülkede tam oranda vergilendirilmesini önlemek amacıyla iki ülke arasında imzalanır; genellikle stopaj vergisi oranlarını düşürür veya mahsup mekanizması sağlar.

Ancak bu avantajlar otomatik olarak uygulanmaz; şirketin anlaşmanın öngördüğü mukimlik ve gerçek faaliyet koşullarını sağladığını kanıtlaması gerekir.

Anlaşma alışverişinin (treaty shopping) sınırları

Sadece daha avantajlı bir anlaşma ağına erişmek amacıyla bir ülkede asgari varlıkla kurulan bir ara şirket, giderek daha fazla ülkenin vergi idaresi tarafından 'anlaşma alışverişi' olarak değerlendirilip anlaşma avantajlarından mahrum bırakılıyor.

OECD'nin BEPS (matrah aşındırma ve kâr aktarımı) girişimi sonrasında, çoğu güncel anlaşma 'ana amaç testi' (principal purpose test) içerir; bu test, yapının asıl amacının vergi avantajı olup olmadığını sorgular.

Gerçek faaliyet ve öz gereksinimlerin karşılanması

Bir holding veya finansman şirketinin anlaşma avantajlarından yararlanabilmesi için genellikle o ülkede gerçek bir ofis, yerel personel, bağımsız karar alma süreci ve gerçek ticari amaç göstermesi beklenir; bu kriterlere genel olarak 'öz' (substance) denir.

Öz gereksinimlerinin karşılanmaması durumunda, vergi idaresi yapıyı görmezden gelip işlemi doğrudan nihai ana şirket üzerinden vergilendirebilir.

Faydalanan hak sahibi (beneficial owner) kavramı

Birçok anlaşma, indirimli stopaj oranından yararlanabilmek için gelirin alıcısının 'faydalanan hak sahibi' olmasını şart koşar; yani gelir üzerinde gerçek ekonomik kontrole sahip olmalı, sadece bir aktarım kanalı olmamalıdır.

Bir ara şirketin aldığı geliri hemen ve otomatik olarak başka bir ülkeye aktarması (conduit yapı), faydalanan hak sahibi statüsünü sorgulanabilir hale getirir.

Anlaşma ağının dinamik olarak izlenmesi

Vergi anlaşmaları zaman içinde yeniden müzakere edilebilir veya feshedilebilir; bir yapının kurulduğu andaki avantajlı anlaşma ağı, birkaç yıl sonra aynı avantajı sunmayabilir.

Bu nedenle uluslararası bir yapı kurulduktan sonra bile, ilgili anlaşmaların güncel durumu ve olası değişiklikler düzenli olarak izlenmelidir.

Uluslararası Yapılandırma YetkinliğiSermayenin sınır geçtiği işlemlerde yapıyı, yargı bölgesi gerçeklerini gözeterek ve çıkış yolunu baştan tanımlayarak kurarız.

Detaylı bilgi

Sık sorulan sorular

Her ülkeyle anlaşma imzalayan bir ülke otomatik olarak iyi bir yapı merkezi midir?

Hayır; anlaşma ağının genişliği önemlidir ama öz gereksinimlerini karşılamayan bir yapı, en geniş anlaşma ağına sahip ülkede bile avantajlardan mahrum kalabilir.

Ana amaç testi (principal purpose test) nedir?

Bir işlemin veya yapının asıl amacının vergi avantajı elde etmek olup olmadığını sorgulayan, çoğu güncel vergi anlaşmasında yer alan bir istismar önleme testidir.

Öz (substance) gereksinimleri her ülkede aynı mıdır?

Hayır; ülkeden ülkeye ve gelir türünden gelir türüne değişir; bu nedenle her yapı için ayrı bir öz analizi yapılması gerekir.

İletişime Geçin

Bir mandat görüşmesi başlatın

Sermaye ihtiyacınızı, işlem fikrinizi ya da yapılandırma sorununuzu anlatın. İlk değerlendirme görüşmesi ücretsizdir ve gizlilik esasına tabidir.